Nếu bạn muốn tìm một ví dụ chứng minh "AI Agent đã bước vào môi trường sản xuất", EY hiện là cái tên đáng nói nhất.
Đầu tháng 4, EY công bố triển khai AI Agent cấp doanh nghiệp trên toàn cầu, bao phủ 130.000 chuyên gia kiểm toán, liên quan đến 160.000 cuộc kiểm toán, trải rộng tại 150 quốc gia và vùng lãnh thổ.
Đây không phải thử nghiệm. Đây là triển khai sản xuất đồng bộ toàn cầu.
Quy mô lớn đến đâu
EY dùng một con số để đo lường quy mô hệ thống của mình: xử lý 1,4 nghìn tỷ dòng nhật ký sổ cái mỗi năm.
Con số này có nghĩa gì? Nói đơn giản, bất kỳ quy trình thủ công nào ở quy mô này đều bất khả thi. Chỉ riêng việc duyệt qua dữ liệu đã vượt quá giới hạn khả năng của con người – đó mới là lý do thực sự để AI Agent tồn tại, không phải "tăng hiệu suất 20%", mà là "không ai có thể làm được".
Nền tảng cốt lõi của EY có tên EY Canvas, một nền tảng công nghệ thống nhất bao phủ tất cả hoạt động kiểm toán toàn cầu. Hệ thống Agent mới được nhúng trực tiếp vào đó, tận dụng năng lực hạ tầng của Microsoft Azure, Microsoft Foundry và Microsoft Fabric.
EY là một trong những thành viên đầu tiên của Microsoft Frontier Firm AI Initiative, chỉ có 14 tổ chức trên toàn cầu được công nhận triển khai AI tiên tiến ở quy mô này.
Agent cụ thể làm gì
Theo thông tin EY công bố, hệ thống đa Agent này đảm nhận ba loại công việc chính:
- Điều phối các tác vụ kiểm toán phức tạp: sắp xếp công việc xuyên suốt nhiều quy trình và hệ thống công nghệ, kiểm toán viên không cần kết nối thủ công
- Xử lý rủi ro động: cập nhật đánh giá rủi ro theo thời gian thực dựa trên thông tin mới, cung cấp hướng dẫn kiểm toán và kế toán được cập nhật liên tục
- Giảm gánh nặng hành chính: giao các công việc lặp đi lặp lại, ít đòi hỏi phán đoán cho Agent, kiểm toán viên tập trung vào phần cần chuyên môn
EY nhấn mạnh: AI đảm nhận khối lượng công việc, phán đoán của con người, tinh thần hoài nghi nghề nghiệp và khả năng thấu hiểu vẫn giữ vị trí trung tâm.
Tuyên bố này không chỉ là PR, mà còn là yêu cầu quản lý của ngành kiểm toán – kiểm toán viên đã đăng ký chịu trách nhiệm cuối cùng về ý kiến kiểm toán, không phải AI.
Số tiền đầu tư là bao nhiêu
EY gọi con số này là "multibillion-dollar" – tức hàng chục tỷ đô la Mỹ.
Số tiền cụ thể không được tiết lộ, nhưng quy mô này tự nó đã nói lên vấn đề: đây không phải một dự án nhỏ trong ngân sách IT, mà là một khoản đầu tư chiến lược nhằm định nghĩa lại cách thức vận hành của ngành kiểm toán.
Lộ trình triển khai đầy đủ kéo dài đến năm 2028. Giai đoạn hiện tại đã chạy, và kiểm toán được hỗ trợ AI toàn diện từ đầu đến cuối sẽ bao phủ toàn bộ hoạt động vào năm 2028.
Chủ tịch kiêm CEO toàn cầu của EY, Janet Truncale, phát biểu trực tiếp:
"Sự cộng tác giữa người và máy, kiểm toán được hỗ trợ AI của EY, là trường hợp dẫn đầu thị trường trong thực tiễn AI doanh nghiệp."
Tại sao Big Four phải gấp rút hành động
Ngành kiểm toán có một áp lực tinh tế: khách hàng đang dùng AI, vì vậy kiểm toán viên cũng phải dùng AI để kiểm toán đầu ra của AI.
Báo cáo tài chính của một công ty đại chúng, ngày càng nhiều phần được tạo ra hoặc tối ưu hóa bởi AI. Dùng phương pháp thủ công để xem xét những con số này, hiệu quả và độ chính xác sẽ gặp vấn đề.
Logic của EY là: không phải chúng tôi muốn đón nhận AI, mà ngành đã bước vào giai đoạn không có AI thì không thể làm kiểm toán tốt được.
Áp lực cạnh tranh thực tế hơn đến từ sự so sánh giữa Big Four. KPMG, Deloitte, PwC đều đang đồng loạt thúc đẩy triển khai AI riêng. Ai xây dựng được lợi thế đi trước về triển khai quy mô lớn trước, người đó sẽ giành được nhiều khách hàng hơn trong những năm tới.
Điều này có ý nghĩa gì với kiểm toán viên
EY đồng thời khởi động một chương trình đào tạo bao phủ tất cả nhân viên kiểm toán và rủi ro công nghệ trên toàn cầu, đồng thời tham gia chương trình đối tác công nghiệp của Viện Nghiên cứu AI Lấy con người làm trung tâm (HAI) của Đại học Stanford.
Từ những động thái đi kèm này, có thể thấy EY không coi đây là một "nâng cấp công cụ" đơn giản, mà là một cuộc chuyển đổi cần đào tạo lại toàn bộ lực lượng nghề nghiệp.
Mặt khác của việc triển khai này cũng đáng chú ý: nếu AI Agent có thể đảm nhận khối lượng lớn công việc kiểm toán, đội ngũ 130.000 người trong tương lai còn cần bao nhiêu?
Câu trả lời EY đưa ra là năm 2028, khi đó tình hình có thể sẽ rõ ràng hơn.
Ngành kiểm toán vốn nổi tiếng với sự thận trọng. Hành động lần này của EY cho thấy một điều: ngay cả ngành bảo thủ nhất cũng bắt đầu coi trọng Agent.
Nguồn tham khảo: EY launches enterprise-scale agentic AI to redefine the audit experience for the AI era (thông cáo báo chí chính thức của EY); EY Rolls Out Agentic AI in Assurance Across Its Global Network of Accounting Firms (CPA Practice Advisor); CocoLoop; EY's agentic AI pivot - A watershed moment for audit quality? (Accountancy Age)