SoftBank muốn dùng cổ phần OpenAI đang nắm giữ làm tài sản bảo đảm để vay 6 tỷ USD. Bloomberg ngày 9/6 cho biết cuộc đàm phán với các ngân hàng vẫn đang bị đình trệ.
Con số 6 tỷ USD thực ra đã là phương án thu nhỏ. Ban đầu SoftBank tìm kiếm một khoản margin loan 10 tỷ USD, với cổ phần OpenAI tư nhân làm tài sản thế chấp. Đầu tháng 5, công ty giảm mục tiêu 40% để tạo vùng an toàn lớn hơn cho bên cho vay, nhưng đến tháng 6 cấu trúc mới vẫn chưa được thông qua.
Vì sao ngân hàng thận trọng
Về nguyên tắc, cho vay có tài sản bảo đảm rất đơn giản: nếu bên vay không trả được nợ, ngân hàng bán tài sản thế chấp để thu hồi tiền. Nhưng tài sản ở đây là cổ phần của một công ty chưa niêm yết. Những mức định giá 852 tỷ USD hay 965 tỷ USD của OpenAI là con số trong thị trường tư nhân, không phải giá giao dịch hằng ngày trên sàn.
Cổ phần tư nhân cũng khó bán khi cần tiền gấp. Nếu SoftBank vỡ nợ, ngân hàng phải tìm người mua một lô lớn cổ phần OpenAI và thương lượng lại giá. Vì vậy rủi ro không nằm ở việc OpenAI có giá trị hay không, mà ở việc số cổ phần đó có thể hỗ trợ bao nhiêu tiền mặt an toàn ngay lúc này.
SoftBank cũng cần dòng tiền
SoftBank đã cam kết đầu tư vào OpenAI ở quy mô hàng chục tỷ USD. Tháng 3, công ty thu xếp khoản vay cầu nối 40 tỷ USD liên quan tới khoản đầu tư OpenAI và nhu cầu vốn của chính mình. SoftBank còn là đối tác của dự án hạ tầng AI Stargate được công bố tháng 1/2025, sau khi bắt đầu rót vốn vào OpenAI từ tháng 9/2024.
Dùng cổ phần đã sở hữu để bổ sung thanh khoản là bước đi hợp lý. Việc khoản vay bị kẹt cho thấy ngay cả một tài sản AI hàng đầu cũng không tự động biến thành tiền mặt nếu vẫn là cổ phần chưa niêm yết.
Tín hiệu cho định giá AI
Một khoản vay 6 tỷ USD bị chậm có thể không quá lớn với SoftBank. Điểm đáng chú ý là mức chiết khấu khi định giá AI trên thị trường tư nhân được đem ra kiểm tra như tài sản thế chấp thật.
Đó cũng là lý do OpenAI và Anthropic thúc đẩy các phương án IPO. Khi cổ phiếu có giá thị trường công khai, margin loan, thanh khoản cho nhân viên và chuỗi tài trợ AI sẽ dễ định giá hơn. Trước thời điểm đó, câu hỏi vẫn là có bao nhiêu nhà đầu tư sẵn sàng xem cổ phần AI tư nhân như một loại tài sản gần với tiền mặt.
Nguồn: Bloomberg về khoản vay 6 tỷ USD thế chấp bằng cổ phần OpenAI của SoftBank và việc giảm mục tiêu 40%; tóm tắt của Reuters / Investing.com; bài của Analytics Insight về sự thận trọng của bên cho vay; CocoLoop.