4 tỷ USD, 19 nhà đầu tư và mức sàn lợi suất hằng năm 17,5% trong 5 năm. Đây không phải một vòng gọi vốn AI thông thường. Đó là cấu trúc phía sau The Deployment Company, công ty mới do OpenAI dẫn dắt để đưa mô hình và tác nhân AI vào quy trình vận hành của doanh nghiệp lớn.
Bloomberg đưa tin ngày 4/5 rằng OpenAI cùng TPG, Brookfield, Bain Capital, Advent International, SoftBank, Dragoneer và nhiều tập đoàn PE, quản lý tài sản lớn thành lập một liên doanh được định giá 10 tỷ USD. OpenAI góp trước 500 triệu USD và có quyền đăng ký thêm 1,5 tỷ USD. Phần còn lại do phía PE cung cấp.
OpenAI đang bán năng lực triển khai
Nhiệm vụ của The Deployment Company là đưa kỹ sư OpenAI vào các công ty trong danh mục PE, rồi chỉnh mô hình và tác nhân AI theo quy trình làm việc thực tế. Cách làm này giống mô hình forward-deployed engineer mà Palantir đã dùng nhiều năm, đồng thời nối tiếp liên doanh AI doanh nghiệp giữa Anthropic và Blackstone.
- PE cấp vốn: hơn 4 tỷ USD đến từ 19 nhà đầu tư.
- OpenAI cấp công nghệ: kỹ sư vào doanh nghiệp khách hàng để tái thiết kế workflow.
- Công ty danh mục trở thành kênh phân phối: các tài sản do TPG, Brookfield quản lý là tập khách hàng sẵn có của OpenAI.
- OpenAI giữ quyền kiểm soát: công ty mới vẫn do OpenAI dẫn dắt.
Điểm đáng chú ý là 17,5%
Chi tiết gây bất ngờ nhất là OpenAI được cho là bảo đảm cho nhà đầu tư PE mức sàn lợi suất hằng năm 17,5% trong 5 năm. Đây không phải logic VC. PE đầu tư vào tài sản trưởng thành có dòng tiền và yêu cầu tỷ suất rõ ràng. OpenAI vì vậy đang nhận rủi ro giảm giá, biến dự án này thành một sản phẩm gần giống thu nhập cố định gắn với triển khai AI.
Lý do khá rõ. Các công ty trong danh mục PE thường có doanh thu lớn, ngân sách CNTT ổn định và độ bám cao sau khi hệ thống đã được tích hợp. Nếu tự bán từng khách hàng, OpenAI có thể mất nhiều quý. Khi triển khai trở thành hợp đồng nhiều năm, OpenAI cũng có bằng chứng quan trọng cho thị trường IPO: sản phẩm của họ đã nằm trong hoạt động của các doanh nghiệp lớn.
OpenAI cũng đi theo lối Palantir
Khi Anthropic lập JV với Blackstone hồi tháng 3, giới trong ngành xem đó là dấu hiệu công ty mô hình đang tiến gần hơn tới công ty dịch vụ doanh nghiệp. Chưa đầy hai tháng sau, OpenAI đi theo hướng đó với quy mô lớn hơn, nhiều đối tác PE hơn và thêm lớp kỹ thuật tài chính là mức bảo đảm 17,5%.
Hai công ty AI hàng đầu của Mỹ đang cùng đi đến một kết luận: chỉ bán quyền truy cập mô hình khó đủ để chống đỡ định giá hàng trăm tỷ USD; dịch vụ doanh nghiệp và doanh thu triển khai mới là con đường kiếm tiền thực tế hơn.
Điều gì sẽ xảy ra tiếp theo
Trong ngắn hạn, khách hàng trong hệ thống PE có thể nhanh chóng được phân vào hai phe OpenAI và Anthropic. Các quỹ PE tầm trung có thể chọn tham gia một trong hai hệ sinh thái thay vì ký riêng với từng AI lab. Với các công ty AI Trung Quốc như DeepSeek và Kimi, kênh PE ở nước ngoài có thể bị thu hẹp đáng kể trong 12 tháng tới.
Về dài hạn, định giá IPO của công ty AI sẽ chú ý nhiều hơn tới tỷ trọng doanh thu triển khai doanh nghiệp, còn doanh thu API thuần có thể bị chiết khấu. Nếu mức sàn 17,5% không đạt trong 5 năm, OpenAI có thể phải bù phần chênh lệch. Vai trò forward-deployed engineer cũng có thể trở thành một trong những vị trí nóng nhất tại các công ty AI trong ba năm tới.
Nói đơn giản, OpenAI không chỉ huy động một phương tiện 4 tỷ USD. Công ty đang bán một dạng trái phiếu triển khai AI kỳ hạn 5 năm, còn PE mua một dòng tiền có mức lợi suất tối thiểu.
Nguồn: Anthropic and OpenAI are both launching joint ventures for enterprise AI services (TechCrunch); OpenAI Finalizes $10 Billion Joint Venture With PE Firms to Deploy AI (Bloomberg); OpenAI launches $10bn AI deployment venture with PE partners (Private Equity Wire); CocoLoop; OpenAI raises over $4 billion for new enterprise deployment venture (The Decoder)