Bộ An ninh Nội địa Mỹ (DHS) đã ban hành một lệnh loại trừ và gỡ bỏ, đưa các sản phẩm và dịch vụ công nghệ thông tin của Hangzhou DeepSeek Artificial Intelligence Basic Technology Research Co., Ltd. (DeepSeek) cùng các thực thể liên quan ra khỏi phạm vi mua sắm của khối hành pháp dân sự liên bang, đồng thời yêu cầu các cơ quan dân sự gỡ những sản phẩm này khỏi hệ thống thông tin của mình. Thông báo được nộp để công chúng xem xét trên Công báo Liên bang ngày 19/10 với số hiệu 2026-21447 và chính thức đăng ngày 20/10.
Lệnh mang số DHS 2026-01, do Bộ trưởng An ninh Nội địa Markwayne Mullin ký. Theo các báo cáo công khai, ngày ký là 24/7; khi đó lệnh không được công bố, và ba tháng sau mới đi vào quy trình đăng Công báo.
Lệnh điều chỉnh hai việc
Cơ sở pháp lý là Đạo luật An ninh Chuỗi cung ứng Mua sắm Liên bang (FASCSA) được thông qua năm 2018. Đạo luật này cho phép Bộ An ninh Nội địa, Bộ Quốc phòng và Giám đốc Tình báo Quốc gia mỗi bên ban hành lệnh an ninh chuỗi cung ứng đối với các hệ thống thuộc thẩm quyền của mình; DHS phụ trách các cơ quan dân sự liên bang.
Nội dung lệnh gồm hai phần.
- Loại trừ: các cơ quan không được mua thêm sản phẩm của DeepSeek và các bên liên quan, bao gồm danh mục sản phẩm đã được phê duyệt, nền tảng mua sắm thương mại điện tử và các kênh khác, có hiệu lực ngay lập tức;
- Gỡ bỏ: loại bỏ sản phẩm của DeepSeek và các bên liên quan khỏi hệ thống CNTT của cơ quan, cũng như các sản phẩm và dịch vụ bên thứ ba được phát triển bằng cách triển khai DeepSeek.
Phạm vi áp dụng không bao gồm các hệ thống an ninh quốc gia và hệ thống thông tin mật cách ly; hai mảng đó lần lượt thuộc Bộ Quốc phòng và Giám đốc Tình báo Quốc gia.
Các cơ quan có thể xin ngoại lệ, gồm miễn trừ toàn phần, miễn trừ một phần hoặc gia hạn, phải nộp bằng văn bản trong vòng 60 ngày kể từ khi lệnh được ban hành, kèm „lý do thuyết phục“ và các biện pháp an ninh thay thế, do Cơ quan An ninh Mạng và Cơ sở Hạ tầng (CISA) phê duyệt. Trước khi hoàn tất việc gỡ bỏ, các cơ quan phải tăng cường giám sát lưu lượng mạng và ghi nhật ký, đồng thời bổ sung các biện pháp kiểm soát chống rò rỉ dữ liệu. Lệnh được rà soát mỗi năm một lần.
Những lệnh cấm đã có trước đó
Ở cấp liên bang, Bộ Thương mại và Hải quân trước đây đã tự cấm dùng DeepSeek trên thiết bị công tác; ở cấp tiểu bang có New York, Tennessee và Virginia. Ở nước ngoài, cơ quan bảo vệ dữ liệu Ý đã chặn ứng dụng DeepSeek hồi đầu năm ngoái, còn Đài Loan, Hàn Quốc và Úc cũng cấm dùng trên thiết bị của chính phủ.
Phần lớn các quy định này là nội quy của một bộ phận hoặc một chính phủ riêng lẻ. Lệnh của DHS dựa trên luật liên bang, bao trùm toàn bộ các cơ quan dân sự trong một lần và còn mở rộng phạm vi sang sản phẩm của bên thứ ba, nên mức độ mạnh hơn một bậc. Lệnh loại trừ công khai đầu tiên theo FASCSA xuất hiện vào tháng 9 năm ngoái, do Văn phòng Giám đốc Tình báo Quốc gia ban hành nhằm vào công ty phần mềm Acronis của Thụy Sĩ.
Điều khoản bên thứ ba sẽ chạm đến ai
Với độc giả trong nước, điều cần lưu ý nhất là điều khoản „sản phẩm bên thứ ba“. Các dòng V3, R1 và V4 của DeepSeek đều được phát hành dưới dạng trọng số mở; nhiều nền tảng đám mây và công ty SaaS ở Mỹ triển khai chúng trên máy chủ riêng rồi đóng gói thành dịch vụ bán cho khách hàng, trong đó có cả khách hàng là chính phủ.
Lệnh không đưa ra danh sách các sản phẩm bên thứ ba bị ảnh hưởng, cũng không nói rõ liệu các mô hình DeepSeek được triển khai trên máy chủ của công ty Mỹ, với dữ liệu không gửi về Trung Quốc, có phải gỡ bỏ hay không. Theo các báo cáo công khai, đây là chỗ mơ hồ nhất trong văn bản. Nếu khi thực thi hiểu theo nghĩa rộng nhất, bất kỳ nhà cung cấp nào có dịch vụ gọi mô hình DeepSeek ở tầng dưới đều phải chứng minh với khách hàng là cơ quan dân sự rằng mình „sạch“, nếu không sẽ phải đổi mô hình.
Các công ty AI trong nước làm kinh doanh ra nước ngoài, nếu sản phẩm có tích hợp DeepSeek và đang dự thầu với chính phủ Mỹ hoặc các nhà thầu của chính phủ, thì lệnh này sẽ tác động trực tiếp đến tư cách dự thầu. Theo quy tắc mua sắm, các nhà thầu liên bang phải định kỳ kiểm tra danh sách lệnh FASCSA; lệnh này sau khi được đăng đã nằm trong phạm vi kiểm tra.
Đến thời điểm đăng bài, DeepSeek chưa có phản hồi công khai.
Nguồn tham khảo: tài liệu xem xét công khai trên Công báo Liên bang Mỹ (đối chiếu số hiệu, tên lệnh và phạm vi áp dụng), bài giải thích của Inside Government Contracts về quy trình FASCSA, CocoLoop, bài phân tích toàn văn lệnh của Mad Robot (đối chiếu người ký, thời hạn ngoại lệ 60 ngày và quy trình phê duyệt của CISA).