Một ngày trước khi bão đổ bộ, chính quyền vẫn có thể mở nơi trú ẩn, bố trí xe cứu hộ, dừng cảng và di chuyển nhóm dễ tổn thương. Đó là ý nghĩa thực tế của WeatherNext Cyclones, được Google DeepMind công bố ngày 6 tháng 8.
Mô hình đi kèm bài báo Nature, mã nguồn và trọng số mở. Google DeepMind nói dự báo ba ngày về đường đi, cường độ và cấu trúc gió đã đạt mức chính xác mà các mô hình trước đây có ở dự báo hai ngày.
Một mô hình cho cả hướng đi và cường độ
Đường đi của xoáy thuận phụ thuộc vào dòng khí quyển quy mô lớn, còn cường độ phụ thuộc vào nhiệt, hơi nước và trao đổi biển-khí quanh lõi bão. WeatherNext Cyclones học từ dữ liệu thời tiết toàn cầu và hồ sơ bão lịch sử do chuyên gia xử lý.
Bài viết chính thức nêu gần 20TB dữ liệu khí quyển toàn cầu và gần 5.000 cơn bão từ IBTrACS. Mô hình có thể dự báo tới 15 ngày rồi trích xuất đường đi, cường độ và bán kính gió.
“Time is really golden when it comes to those types of decisions.”
Nhận xét của Mike Brennan từ Trung tâm Bão Quốc gia Mỹ cho thấy thêm 24 giờ là vấn đề của sơ tán và bố trí nguồn lực, không chỉ là điểm số kỹ thuật.
Điều bất ngờ nằm ở độ phân giải thấp
Mô hình dùng đầu vào 28×28 km, thô hơn khoảng 100 lần so với cách tiếp cận độ phân giải cao truyền thống. Phiên bản Mini 111×111 km cũng vẫn có hiệu quả tốt.
Nhưng kho GitHub nhấn mạnh mô hình không thay thế cảnh báo chính thức. Con người vẫn phải chuyển xác suất thành quyết định dựa trên tác động.
Sau mã nguồn mở là kiểm chứng địa phương
WeatherNext tạo 1.000 kịch bản cho mỗi xoáy thuận, tăng từ 50 kịch bản năm trước. Google nói một dự báo 15 ngày có thể chạy dưới một phút trên một TPU.
Với khu vực bão Tây Bắc Thái Bình Dương, bước kế tiếp là kiểm chứng theo từng vùng biển, địa hình, mạng quan trắc và hệ thống cảnh báo. Điểm số mô hình chỉ là cửa đầu; thời gian hành động của cộng đồng mới là bài kiểm tra cuối.
Nguồn: Google DeepMind, Google Blog, Nature, WIRED, GitHub WeatherNext, CocoLoop; đối chiếu thời điểm công bố, bài Nature, khung dự báo ba ngày so với hai ngày, lợi thế 24 giờ, 20TB dữ liệu khí quyển, gần 5.000 cơn bão, 1.000 thành viên ensemble, độ phân giải 28×28 km, dự báo 15 ngày và giấy phép mã nguồn mở.